Postępowanie spadkowe - uporządkuj status prawny nieruchomości

Jest kilka sposobów nabycia nieruchomości. Jednym z nich jest nabycie w drodze dziedziczenia. Gdy umiera bliska osoba, musimy podjąć wiele trudnych decyzji. Gdy pierwsze emocje opadną, zaczynamy się zastanawiać nad kwestiami prawnymi. Oczywiście mamy pewną wiedzę, co do składników masy spadkowej. Jednak aby mieć 100% pewności, że stan prawny jest zgodny z naszą wiedzą, warto przejrzeć dokumenty, które zazwyczaj znajdują się w mieszkaniu osoby zmarłej. Często przeglądając stosy dokumentów, dowiadujemy się, zupełnie nowych rzeczy.

Decyzję o uporządkowaniu domu osoby zmarłej często odwlekamy. Emocje są zbyt świeże.

Być może wsparcie osoby, która w sposób profesjonalny zajmuje się porządkowaniem nieruchomości i jednocześnie nie była emocjonalnie związana z osobą zmarłą, będzie bardzo przydatne. Co w perspektywie pozwoli uporządkować rodzinne sprawy spadkowe czy też rozdysponować nieruchomością, aby przynosiła korzyści, a nie była dodatkowym źródłem problemów.

Warto uporządkować dokument i przedmioty osobiste. Stanowią źródło cennych, a zarazem ważnych informacji, że np.: sporządzono testament lub są oszczędności na koncie, które, aby podjąć trzeba przeprowadzić postępowanie spadkowe, być może jest polisa na wypadek śmierci. Trzeba pamiętać, że nie często dzielimy się takimi informacjami z najbliższymi. W Polsce nadal rozporządzanie majątkiem na wypadek śmierci jest owiane pewnym tabu.

W czym ja mogę Ci pomóc?

Jestem magistrem prawa, po odbytej aplikacji notarialnej. Przez wiele lat pracowałam w Kancelariach Notarialnych, przez co moja droga zawodowa była związana z szeroko pojętym postępowaniem spadkowym. Mam duże doświadczenie w tej dziedzinie.

Prawo spadkowe i związane z nim zawiłości były treścią mojej ścieżki zawodowej przez wiele lat. Dosyć często decyzja o sprzedaży/najmie domu/mieszkania jest odwlekana, z powodu nieuregulowanej sytuacji prawnej nieruchomości. Dlatego połączenie decluttering 'u, home staging 'u z poradami prawnymi w zakresie spadków było oczywiste. Niedokończone sprawy majątkowe często prowadzą do tego, że nieruchomości pozostają pozostawione same sobie przez wiele lat. W tym czasie niszczeją, a ich wartość spada. Żadna ze stron nie czerpie z niej żadnych korzyści.

Wychodząc naprzeciw potrzebom moich klientów, postanowiłam wspierać klientów nie tylko podczas procesu odgracania, ale również służąc doradztwem z zakresu postępowania spadkowego.

Ustawodawca, chcąc usprawnić proces nabywania nieruchomości po spadku, dużą część uprawnień sądowych przekazał notariuszom. Dzięki temu procedura stała się łatwiejsza i znacznie szybsza, niż było do tej pory.

Co musisz wiedzieć będąc spadkobiercą?

Spadkobiercą zostaje się w chwili otwarcia spadku, tj. śmierci spadkodawcy. Niezależnie od tego, czy dziedziczymy zgodnie z ustawą, czy na podstawie testamentu, aby odziedziczonym majątkiem móc rozporządzać, należy przeprowadzić postępowanie spadkowe przed sądem lub notariuszem.

O tym, że zostajemy spadkobiercą, decyduje prawo, albo spadkodawca. Sami możemy zdecydować, czy spadek przyjmiemy, czy nie. W ciągu 6 miesięcy od otwarcia spadku spadkobierca, który nie chce dziedziczyć, musi odrzucić spadek. Po upływie terminu 6 miesięcy od otwarcia spadku nie ma już takiej możliwości (z małymi wyjątkami). Każdy ze spadkobierców powinien złożyć oświadczenie o jego przyjęciu lub odrzuceniu.

Gdy oświadczenie nie zostanie złożone, przyjmuje się, że spadek został przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza, czyli wraz z ewentualnymi długami, ale z odpowiedzialnością za nie tylko do wartości otrzymanej masy spadkowej.

Ponadto trzeba wskazać wszystkie osoby, które mogą być spadkobiercami ustawowymi (rodzice, dzieci, małżonkowie itp., ) lub przedstawić ich oświadczenia. Jeśli wiemy o testamencie koniecznie trzeba o tym wspomnieć.

Czy konieczne jest przeprowadzenia postępowania spadkowego?

Postępowanie spadkowe nie zawsze jest konieczne. Trzeba je przeprowadzić wówczas, gdy w skład masy spadkowej wchodzą nieruchomości, akcje, obligacje, środki na rachunkach bankowych lub ruchomości, których zmarły był formalnie właścicielem. Bez postanowienia o nabyciu spadku nie można bowiem nimi rozporządzać, mimo że jest się spadkobiercą. Postępowanie w sposób formalny potwierdza nabycie spadku.

Jak przeprowadzić postępowanie spadkowe?

Są dwie formalne możliwości otrzymania dokumentu potwierdzającego formalne nabycie spadku.

  1. Pierwsza możliwość to złożenie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku do Sądu Rejonowego właściwego dla ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego. Sprawa spadkowa w sądzie może potrwać nawet kilka miesięcy. W najlepszym przypadku, od przyjęcia wniosku do terminu wyznaczenia rozprawy, upływa kilka tygodni. Sprawę kończy postanowienie o nabyciu spadku, w którym sąd określa spadkobierców i ich udziały w spadku (ułamkowo – bez wskazywania konkretnych składowych majątku).
  2. Jeśli nie ma przeciwwskazań formalnych i sporu pomiędzy spadkobiercami czy też małoletni nie nabywają spadku, możliwe jest załatwienie sprawy w formie aktu poświadczenia dziedziczenia, w dowolnej kancelarii notarialnej. Załatwienie sprawy w ten sposób jest szybsze, wygodniejsze. Akt poświadczenia dziedziczenia ma taką samą moc co sądowe postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku.

Dział spadku

Zarówno sąd, jak i notariusz określa udziały, jakie przypadają spadkobiercom w masie spadkowej. Aby konkretne składniki zostały rozdysponowane pomiędzy poszczególnych spadkobierców, konieczne jest przeprowadzenie działu spadku. Bez tego dysponowanie swoim udziałem jest obłożone koniecznością uzyskania zgody pozostałych spadkobierców, a w przypadku niepełnoletnich dzieci – sądu rodzinnego. Podobnie jak w przypadku postępowania spadkowego można to zrobić przed sądem lub notariuszem.

Fiskus w postępowaniu spadkowym

Warto wiedzieć, że nabycie spadku obarczone jest obowiązkiem podatkowym, wynikające z ustawy o spadkach i darowiznach.

Moja rola ogranicza się do doradzania. Jeżeli zdecydują się Państwo na kontynuowaniu procesu, mogę polecić notariusza. Współpracuję z notariuszami na terenie Warszawy, Ożarowa Mazowieckiego i Ostrowi Mazowieckiej. Długoletnia współpraca z tymi osobami pozwala mi mówić, że są to notariusze z dużym doświadczeniem i szeroką wiedzą praktyczną.

Gdyby się okazało, że sprawa wymaga jednak stawiennictwa przed sądem, mogę zaproponować adwokata z dużym doświadczeniem procesowym.